Có những món trẻ con gần như luôn ăn, và những món chúng gần như luôn từ chối. Nhìn kỹ thì điểm phân biệt thường không phải là vị — trẻ chấp nhận vị mới dễ hơn ta tưởng. Cái chúng khó chấp nhận là kết cấu lạ, là món trộn lẫn nhiều thứ, và là món phải dùng dụng cụ mới ăn được.
Năm món dưới đây có chung mấy đặc điểm: mềm, vị nhẹ, các thành phần tách bạch, và cầm tay được hoặc dùng muỗng là xong. Đó không phải công thức thần kỳ, chỉ là những thứ ít gây cản trở.
Vì sao trẻ từ chối món
Kết cấu lạ là lý do phổ biến nhất. Nhớt, lợn cợn, dai bất ngờ.
Trẻ nhạy với kết cấu hơn người lớn nhiều. Điều này có cơ sở và không phải làm nũng.
Món trộn lẫn làm trẻ không biết mình đang ăn gì. Nhiều trẻ thích các thứ tách riêng.
Món có mùi mạnh cũng hay bị từ chối. Khứu giác của trẻ nhạy hơn.
Món nóng quá hoặc lạnh quá. Trẻ thích nhiệt độ trung tính.
Món khó ăn bằng dụng cụ trẻ có. Muỗng nhỏ, tay chưa khéo.
Món trông lạ. Màu lạ, hình lạ.
Món xuất hiện lần đầu trong ngày bận rộn. Trẻ cần bình tĩnh để thử thứ mới.
Vị thì trẻ chấp nhận khá dễ. Ngược với điều nhiều người nghĩ.
Nên chẩn đoán đúng là bước đầu. Hỏi xem trẻ từ chối vì cái gì.
Nhiều khi chỉ cần đổi cách cắt. Không cần đổi món.
Hoặc tách các thứ ra đĩa riêng. Cùng một bữa, khác cách bày.
Thử một biến rồi quan sát. Đừng đổi hết cùng lúc.
Đây là cách làm việc chứ không phải chiều chuộng. Hai chuyện khác nhau.
Món một và hai
Món một là bánh mì phết bơ hạt và chuối. Mềm, ngọt tự nhiên, cầm tay được.
Cắt thành bốn miếng vuông. Vừa tay trẻ.
Bỏ vỏ bánh cứng với trẻ nhỏ. Ruột mềm dễ nhai.
Phết mỏng thôi. Bơ hạt dày làm dính miệng.
Trẻ dưới bốn tuổi thì phết rất mỏng. Và không dùng hạt nguyên.
Trẻ dị ứng đậu phộng thì tuyệt đối tránh. Hỏi bác sĩ trước khi cho thử lần đầu.
Món hai là cháo trắng với muối vừng. Mềm và quen thuộc.
Nấu loãng vừa, đừng đặc quá. Đặc thì khó nuốt.
Muối vừng rắc lên chứ đừng trộn vào. Trẻ thích thấy rõ từng thứ.
Rắc ít thôi. Trẻ ăn nhạt hơn người lớn.
Thêm chút dầu mè cho thơm. Vài giọt.
Cháo nấu từ tối và hâm sáng. Tiết kiệm thời gian.
Thêm nước khi hâm vì cháo đặc lại. Khuấy đều.
Hai món này gần như không bao giờ bị từ chối. Nên để làm nền.
Món ba, bốn và năm
Món ba là yến mạch nấu sữa hạt. Mềm, béo nhẹ, dễ ăn bằng muỗng.
Ngâm yến mạch từ tối thì sáng chỉ hâm. Năm phút.
Thêm chuối nghiền cho ngọt tự nhiên. Không cần thêm đường.
Thêm trái cây cắt nhỏ lên trên. Để riêng chứ đừng trộn.
Món bốn là bánh mì kẹp đậu hũ. Đậu hũ áp chảo mềm, dưa chuột thái mỏng.
Nêm nhạt. Trẻ không cần đậm như người lớn.
Cắt thành miếng nhỏ. Hoặc cắt hình thù nếu trẻ thích.
Món năm là khoai lang hoặc bắp luộc. Ngọt tự nhiên và cầm tay được.
Luộc từ tối, hâm sáng. Hoặc ăn nguội cũng được.
Thêm một ly sữa hạt hoặc sữa đậu nành. Cho bữa đủ hơn.
Năm món này đều làm dưới mười phút. Nếu chuẩn bị từ tối.
Và chúng đều có kết cấu mềm và vị nhẹ. Đó là điểm chung.
Đổi luân phiên năm món. Năm ngày trong tuần.
Cuối tuần thì thử món mới. Lúc đó có thời gian và không vội.
Giới thiệu món mới
Giới thiệu vào cuối tuần chứ đừng ngày thường. Không vội thì trẻ dễ thử hơn.
Đặt món mới cạnh món quen. Món quen là chỗ dựa.
Lượng rất nhỏ. Một miếng thôi.
Không nói gì về nó. Đừng giới thiệu long trọng.
Ăn mẫu trước. Trẻ quan sát người lớn.
Nếu trẻ từ chối thì không bình luận. Dọn đi bình thường.
Mời lại vào tuần sau. Có thể phải mời tới cả chục lần.
Đây là con số thật chứ không phải nói quá. Nhiều phụ huynh bỏ cuộc sau ba lần.
Cho trẻ tham gia làm. Trẻ tự làm thì thường chịu ăn.
Cho trẻ chọn giữa hai phương án. Không hỏi mở là muốn ăn gì.
Đừng thương lượng bằng phần thưởng. Nó phản tác dụng về lâu dài.
Đừng ép ăn hết. Kể cả một miếng.
Kiên nhẫn là công cụ chính. Và nó thường có tác dụng.
Nếu trẻ chỉ ăn rất ít loại thức ăn kéo dài thì nói với bác sĩ nhi. Có những trường hợp cần hỗ trợ chuyên môn.
An toàn trong bữa sáng
Không dùng hạt nguyên với trẻ dưới bốn tuổi. Nguy cơ hóc rõ ràng.
Nho và cà chua bi phải bổ dọc. Không cắt ngang.
Chuối cắt lát dày vừa. Lát mỏng quá thì trơn.
Tránh miếng tròn cứng cỡ khí quản. Bổ dọc mọi thứ hình tròn.
Bơ hạt phết dày có thể gây nghẹn. Phết mỏng và cho uống nước kèm.
Cháo và đồ nóng phải để nguội bớt. Thử bằng mu bàn tay.
Trẻ phải ngồi khi ăn. Không ăn khi chạy hoặc nằm.
Có người lớn ở gần trong lúc trẻ ăn. Nhất là với trẻ nhỏ.
Học cách xử lý hóc là việc nên làm. Có lớp dạy và có hướng dẫn chính thống.
Trẻ bị hóc mà không ho được là cấp cứu. Gọi cấp cứu ngay và sơ cứu theo hướng dẫn đã học.
Dấu hiệu dị ứng nặng cũng là cấp cứu. Khó thở, sưng mặt môi, nổi mẩn lan nhanh.
Giới thiệu thực phẩm dễ gây dị ứng theo hướng dẫn của bác sĩ. Đừng tự quyết lịch.
Ghi lại phản ứng lạ nếu có. Và báo bác sĩ.
Những điều này nghe nặng nề nhưng biết trước thì nhẹ hơn. Và phần lớn bữa sáng thì không có chuyện gì xảy ra.
